Na podstawie art. 86 ust. 1 oraz art. 89 ust. 4 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627; Nr 115, poz. 1229) zarządza się, co następuje:

1) dopuszczalne poziomy niektórych substancji w powietrzu oraz dopuszczalne częstości ich przekraczania, 
2) oznaczenie numeryczne substancji, pozwalające na jednoznaczną jej identyfikację,
3) marginesy tolerancji dla dopuszczalnych poziomów niektórych substancji w powietrzu,
4) zróżnicowane dopuszczalne poziomy niektórych substancji w powietrzu dla:

a) terenu kraju, z wyłączeniem obszarów parków narodowych i obszarów ochrony uzdrowiskowej,
b) obszarów parków narodowych,
c) obszarów ochrony uzdrowiskowej, 

5) alarmowe poziomy niektórych substancji w powietrzu, których nawet krótkotrwałe przekroczenie może powodować zagrożenie dla zdrowia ludzi,
6) okresy, dla których uśrednia się wyniki pomiarów ? odrębnie dla dopuszczalnych poziomów substancji i odrębnie dla alarmowych poziomów substancji w powietrzu,
7) warunki, w jakich ustala się poziom substancji, takie jak temperatura i ciśnienie.

w porozumieniu Minister Zdrowia
 

Objaśnienia:

a) oznaczenie numeryczne substancji wg Chemical Abstracts Service Registry Number,
b) suma metalu i jego związków w pyle zawieszonym PM10.

Objaśnienia:

a) oznaczenie numeryczne substancji wg Chemical Abstracts Service Registry Number,
b) suma dwutlenku azotu i innych tlenków azotu w przeliczeniu na dwutlenek azotu.

Lp.	Nazwa substancji (numer CAS) a)	Okres uśredniania wyników pomiarów	Alarmowy poziom substancji w powietrzu  w [mg/m3]
1	Dwutlenek azotu (10102-44-0)	jedna godzina	400 b)
2	Dwutlenek siarki (7446-09-5)	jedna godzina	500 b)
3	Ozon c) (10028-15-6)	jedna godzina	240

Objaśnienia:

a) oznaczenie numeryczne substancji wg Chemical Abstracts Service Registry Number,
b) wartość występująca przez trzy kolejne godziny w punktach pomiarowych reprezentujących jakość powietrza na obszarze o powierzchni co najmniej 100 km² albo na obszarze strefy zależnie od tego, który z tych obszarów jest mniejszy,
c) wartość progowa informowania społeczeństwa o ryzyku wystąpieniu poziomów alarmowych wynosi 180 mg/m^3.

Rozporządzenie w sprawie dopuszczalnych poziomów niektórych substancji w powietrzu, alarmowych poziomów niektórych substancji w powietrzu oraz marginesów tolerancji dla dopuszczalnych poziomów niektórych substancji realizuje upoważnienie zawarte w art. 86 ust. 1 i 89 ust. 4 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627; Nr 115, poz. 1229).
Rozporządzenie określa dopuszczalne poziomy siedmiu substancji w powietrzu na obszarze całego kraju ze względu na ochronę zdrowia i roślinności, i dla klasyfikacji stref, której dokonuje wojewoda pod kątem poziomu substancji w strefie. Dla substancji tych rozporządzenie określa także marginesy tolerancji, przez które rozumie się określoną wartość, o którą przekroczenie dopuszczalnego poziomu substancji w powietrzu nie powoduje obowiązku sporządzenia programu ochrony powietrza.
 Rozporządzenie określa  także dopuszczalne poziomy substancji w powietrzu na obszarach parków narodowych i ochrony uzdrowiskowej.
Ponadto rozporządzenie określa alarmowe poziomy trzech substancji. 
Rozporządzenie jest zgodne z Dyrektywą Rady 1999/30/EC w sprawie wartości dopuszczalnych dwutlenku siarki, dwutlenku azotu i tlenków azotu, zanieczyszczeń pyłowych i ołowiu w powietrzu (O.J.L 163, 29.06.1999, p. 41-60) i Decyzją Komisji (2001/744/EC) z 17 października 2001 r. zmieniającą Aneks V do tej  dyrektywy (O.J. L 278, 23.10.2001) oraz z Dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2000/69/EC w sprawie wartości dopuszczalnych benzenu i tlenku węgla w powietrzu (O.J.L 313, 13.12.2000, p.12-21), a także z projektem dyrektywy dotyczącej ozonu w powietrzu (COMMON POSITION (EC) No 16/2001). 
Z uwagi na obowiązujące dotychczas krajowe prawo z zakresu ochrony powietrza, zgodnie z którym, dla obszarów parków narodowych i ochrony uzdrowiskowej określone są dopuszczalne poziomy niektórych substancji o wartościach ostrzejszych niż dla pozostałych terenów, rozporządzenie dodatkowo wprowadza dopuszczalne poziomy substancji w powietrzu na obszarach parków narodowych i ochrony uzdrowiskowej, co nie jest normowane w Unii.

1. Konsultacje

Przygotowywany projekt rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie dopuszczalnych poziomów niektórych substancji w powietrzu, alarmowych poziomów niektórych substancji w powietrzu oraz marginesów tolerancji dla dopuszczalnych poziomów niektórych substancji
miał swój odpowiednik merytoryczny w dotychczasowym prawodawstwie, a mianowicie w rozporządzeniu Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 28 kwietnia 1998 r. w sprawie dopuszczalnych wartości stężeń substancji zanieczyszczających w powietrzu. Jednakże jego charakter uległ zasadniczej modyfikacji ze względu na fakt, iż rozporządzenie to transponuje do polskiego prawodawstwa przepisy Dyrektywy Rady: 1996/62/EC z dnia 27 września 1996 roku w sprawie oceny i kontroli otaczającego powietrza,  1999/30/EC z dnia 22 kwietnia 1999 r. w sprawie wartości dopuszczalnych dwutlenku siarki, dwutlenku azotu i tlenków azotu, zanieczyszczeń pyłowych i ołowiu w powietrzu oraz Decyzję Komisji (2001/744/EC) z 17 października 2001 r. zmieniająca Aneks V do tej  dyrektywy, dyrektywę 2000/69 z dnia 16 listopada 2000 r. w sprawie wartości dopuszczalnych dla benzenu i tlenku węgla w powietrzu, a także projekt dyrektywy dotyczącej ozonu w powietrzu.
Podczas prac nad projektem jego zapisy konsultowane były z zainteresowanymi instytucjami: Głównym Inspektoratem Ochrony Środowiska, Wojewódzkimi Inspektoratami  Ochrony Środowiska oraz  Instytutem Ochrony Środowiska,. 
Ze względu na ustawowy obowiązek wydania niniejszego rozporządzenia w porozumieniu z Ministrem Zdrowia projekt, przed przekazaniem do uzgodnień międzyresortowych, został w pełni uzgodniony z Ministerstwem Zdrowia oraz Główną Inspekcją Sanitarną.
 

2. Wpływ regulacji na dochody i wydatki budżetu i sektora publicznego

Wpływ na sektor przedsiębiorstw.
Na użytkownikach środowiska ciąży obowiązek takiego eksploatowania instalacji, aby związane z nimi emisje nie powodowały pogorszenia stanu środowiska w znacznych rozmiarach lub zagrożenia życia lub zdrowia ludzi. Podmioty prawne wpływające na pogorszenie jakości powietrza będą zobowiązywane do ponoszenia kosztów przedsięwzięć organizacyjnych i inwestycyjnych niezbędnych dla poprawy sytuacji w tym zakresie. Kosztów tych działań nie można w chwili obecnej oszacować w wystarczająco precyzyjny sposób. Należy jednak dodać, iż  nie jest to kwestia nowa w polskim prawodawstwie. Zgodnie z obowiązującą do 1 października 2001 r. ustawą z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska, jednostki organizacyjne były obowiązane do stosowania metod, technologii i środków technicznych chroniących powietrze przed zanieczyszczeniem (art. 27). Dodatkowo wartości dopuszczalne siedmiu substancji w powietrzu określone w powyższym rozporządzeniu nie odbiegają zasadniczo od dotychczas obowiązujących dopuszczalnych wartości stężeń dla tych substancji (Dz. U. z 1998 r. Nr 55, poz. 355). 
 Stąd wejście w życie niniejszego projektu nie nałoży na przedsiębiorstwa nowych wydatków ponieważ już na gruncie dotychczasowych przepisów były one zobowiązane do ponoszenia kosztów związanych z zapewnieniem odpowiedniej jakości powietrza. 

Wpływ na sektor rządowy i samorządowy.
Zgodnie z przyjętymi ustaleniami główny ciężar dostosowania systemu oceny jakości powietrza do nowych, ustanowionych w niniejszym projekcie, dopuszczalnych poziomów substancji spoczywać będzie na administracji rządowej: centralnej i wojewódzkiej. Zadania w tym zakresie realizowane będą przez już istniejące organy i instytucje. Przede wszystkim obciążona będzie  Inspekcja Ochrony Środowiska, do zadań której zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz. U. z 1991 r. Nr 77, poz. 335 z późn. zmianami) w szczególności należy organizowanie i koordynowanie państwowego monitoringu środowiska, prowadzenie badań jakości środowiska, obserwacji i oceny jego stanu oraz zachodzących w nim zmian. Cele państwowego monitoringu środowiska są generalnie zbieżne z celami omawianego rozporządzenia.
  W związku z powyższym nie zachodzi konieczność tworzenia nowych struktur, a jedynie dostosowanie i ewentualna rozbudowa już istniejących. 
Za organizację i funkcjonowanie systemu oceny jakości powietrza w granicach stref i aglomeracji wyznaczonych na podstawie przepisów ustawy - Prawo ochrony środowiska w terenie odpowiadać będą Wojewodowie, wykorzystując do tego celu w pierwszym rzędzie Wojewódzkie Inspektoraty Ochrony Środowiska (WIOŚ). Wojewódzkie Inspektoraty Ochrony Środowiska, które dysponują odpowiednią kadrą oraz laboratoriami pomiarowymi stanowią od 1 stycznia 1999 roku część wojewódzkiej administracji zespolonej i w zakresie zadań określonych ww. ustawą o Inspekcji Ochrony Środowiska realizują zadania wskazane przez właściwych terytorialnie wojewodów. Działania WIOŚ wspomagane będą przez stacje Inspekcji Sanitarnej oraz inne struktury realizujące programy monitoringowe w zakresie jakości powietrza.
Przewidywane skutki finansowe zostały zawarte w uzasadnieniu do ustawy ? Prawo ochrony środowiska.
Środki, którymi obecnie dysponują WIOŚ umożliwiają zainicjowanie funkcjonowania systemu i przeprowadzenie niezbędnych prac prowadzących do wyznaczenia, a następnie ustanowienia wymaganej liczby stacji pomiarowych. 
Praktycznie całość zadań w sferze systemu oceny jakości powietrza zostanie sfinansowana ze środków publicznych. Głównym źródłem środków na ten cel będą budżety wojewódzkie uzupełniane środkami z funduszy ekologicznych - Narodowego i wojewódzkich funduszy ochrony środowiska. Przewiduje się, że wydatki związane będą przede wszystkim z rozbudową sieci stacji monitoringu jakości powietrza do skali wymaganej przez projekt rozporządzenia. Dodatkowo na obecnym etapie trudno jest oszacować koszty jakie zostaną poniesione w przypadku, gdy laboratoria wykonujące dotychczas badania, wykonywały je przy pomocy innych metod niż te wskazane w projekcie rozporządzenia. 
W przyszłości dopuszcza się jednak powierzanie obsługi poszczególnych stacji i punktów pomiarowych przez niezależne, dobrze wyposażone laboratoria komercyjne, które zdolne będą do podejmowania zadań zleconych, konkurując ze sobą na zasadach gry rynkowej. Powinno to doprowadzić do lepszego wykorzystania krajowego potencjału pomiarowego, a tym samym do obniżenia kosztów funkcjonowania całego systemu.
W ramach umowy bliźniaczej (PL 2000/IB/EN/02) zawartej pomiędzy Ministerstwem Środowiska RP a Niemieckim Federalnym Ministerstwem Środowiska, Ochrony Przyrody i Bezpieczeństwa Jądrowego przewidziany jest przetarg na zakup sprzętu i oprogramowania, który będzie finansowany z środków Phare (2,6 mln euro). Oznacza to powstanie sprawnego systemu oceny jakości powietrza, dostosowanego do wymagań UE, w województwach mazowieckim i łódzkim oraz sieci operacyjnej do prowadzenia pomiarów stężeń pyłu w pozostałych województwach.

3. Wpływ regulacji na rynek pracy

Rozbudowa funkcjonującej obecnie sieci stacji monitoringu jakości powietrza może skutkować koniecznością stworzenia nowych miejsc pracy.

4. Wpływ regulacji na konkurencyjność wewnętrzną i zewnętrzną gospodarki

Regulacje jakie zaproponowane są w projekcie rozporządzenia nie będą miały wpływu na konkurencyjność wewnętrzną i zewnętrzną gospodarki.

5. Wpływ regulacji na życie lub zdrowie ludzi

Niniejszy projekt jest zgodny z uregulowaniami obowiązującymi w Unii Europejskiej. Powstanie dyrektyw dotyczących jakości powietrza, które zostały transponowane do rozporządzenia, podyktowane było koniecznością ochrony środowiska, a w szczególności zdrowia ludzi poprzez ustanowienie wartości dopuszczalnych oraz alarmowych dla niektórych substancji w powietrzu. W aneksie I ?dyrektywy ramowej? (96/62/EC) wymieniono 13 substancji, które należy brać pod uwagę przy ocenie i kontroli jakości otaczającego powietrza. Jak dotąd jednak w drodze dyrektyw uregulowano  kwestie dotyczące 7 substancji, a przyjęta hierarchia prac nad poszczególnymi substancjami odzwierciedla m.in. częstość występowania danego zanieczyszczenia oraz stopień narażenia na jego oddziaływanie dużych populacji ludzkich. Przyjęte wartości liczbowe dla wartości dopuszczalnych i poziomów alarmowych zostały określone na podstawie rezultatów prac prowadzonych przez międzynarodowe grupy naukowe działające w tej dziedzinie.

6. Wpływ regulacji na sytuację i rozwój regionów

Rozporządzenie jest przygotowywane na potrzeby tworzonego systemu oceny jakości powietrza, którego celem jest zapewnienie na obszarze wszystkich stref dotrzymywania prawnie ustalonych niniejszym rozporządzeniem poziomów dopuszczalnych substancji w powietrzu. Wyniki oceny będą stanowić podstawę do planowania, a następnie podejmowania działań koniecznych dla zmniejszenia poziomu zanieczyszczenia atmosfery, a tym samym powinny  doprowadzić do poprawy warunków życia i rozwoju gospodarczego na danym obszarze.