Projekt

R O Z P O R Z Ą D Z E N I E

MINISTRA ŚRODOWISKA

z dnia ......................

w sprawie progowych poziomów hałasu

Na podstawie art. 118 ust. 7 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627) zarządza się co następuje:

§ 1

Rozporządzenie określa progowe poziomy hałasu, których przekroczenie powoduje zaliczenie obszaru, na którym poziom hałasu przekracza poziom dopuszczalny, do kategorii terenu zagrożonego hałasem.

§ 2

  1. Progowe poziomy hałasu w środowisku określa załącznik nr 1 do rozporządzenia, z zastrzeżeniem ust. 2.
  2. Progowe poziomy hałasu w środowisku dla startów, lądowań i przelotów statków powietrznych określa załącznik nr 2.

§ 3

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

 

 

Załączniki do rozporządzenia Ministra Środowiska,

z dnia .........(poz................)

Załącznik nr 1

Progowe poziomy hałasu w środowisku powodowanego przez poszczególne grupy źródeł hałasu z wyłączeniem hałasu powodowanego przez starty, lądowania i przeloty statków powietrznych.

 

Lp.

Przeznaczenie terenu

Progowy poziom hałasu wyrażony równoważnym poziomem dźwięku A w dB 1)

   

Drogi lub linie kolejowe *)

pozostałe obiekty i grupy źródeł hałasu

   

Pora dnia -

Prz edział czasu odniesienia równy 16 godzinom

Pora nocy -

Przedział czasu odniesienia

Równy 8 godzinom

Pora dnia -

Przedział czasu odniesienia równy 8 najmniej korzystnym godzinom dnia, kolejno po sobie następującym

Pora nocy -

Przedział czasu odniesienia

równy 1 najmniej korzystnej godzinie nocy

1

Obszary A ochrony uzdrowiskowej

65

40

50

35

2

a. Tereny wypoczynkowo – rekreacyjne poza miastem

b. Tereny zabudowy związanej ze stałym lub wielogodzinnym pobytem dzieci i młodzieży

65

45

55

40

3

Tereny zabud owy szpitalnej, sanatoryjnej i domów opieki społecznej

65

60

60

50

4

Tereny zabudowy mieszkaniowej

75

70

65

55

*) wartości określone dla dróg i linii kolejowych stosuje się także dla torowisk tramwajowych poza pasem drogowym.

1) wartości odnoszone do wyników pomiarów przeprowadzonych:

  1. przy elewacji budynku w przypadku terenu zabudowanego,
  2. na granicy terenu i w innych punktach terenu w miejscu przebywania ludzi, w przypadku terenów niezabudowanych.

 

Załącznik nr 2

Progowe poziomy hałasu w środowisku powodowanego przez starty, lądowania i przeloty statków powietrznych.

   

Progowy poziom hałasu wyrażony równoważnym poziomem dźwięku A w dB 1)

lp.

Przeznaczenie terenu

Długotrwały, średni poziom dźwięku A,

dla długotrwałego przedziału czasu trwającego 6 miesięcy, najmniej korzystnych pod względem akustycznym

   

Pora dnia -

Przedział czasu odniesienia równy 16 godzinom

Pora nocy - przedział czasu odniesienia

równy 8 godzinom

1

a. Obszary A ochrony uzdrowiskowej

b. Tereny szpitali, d omów opieki, zabudowy związanej ze stałym lub wielogodzinnym pobytem dzieci i młodzieży

65

55

2

a. Tereny zabudowy mieszkaniowej jedno i wielorodzinnej oraz zabudowy zagrodowej

b. Tereny wypoczynkowo – rekreacyjne poza miastem

70

60

1) wartości odnoszo ne do wyników pomiarów przeprowadzonych:

  1. przy elewacji budynku w przypadku terenu zabudowanego,
  2. na granicy terenu i w innych punktach terenu w miejscu przebywania ludzi, w przypadku terenów niezabudowanych.

 

 

Uzasadnienie

Rozporządzenie Ministra Środowiska w sprawie warunków zaliczenia obszarów na których poziom hałasu przekracza poziom dopuszczalny do kategorii terenów zagrożonych hałasem realizuje upoważnienie zawarte w art.118 ust.7 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627).

Wydane w drugiej połowie lat dziewięćdziesiątych dokumenty Unii Europejskiej w tym materiały Parlamentu Europejskiego poprzedzające wydanie Zielonego Dokumentu Komisji Wspólnot Europejskich z dnia 4 listopada 1996 r. określającego przyszłą politykę WE w zakresie ochrony środowiska przed hałasem, stwierdzają jednoznacznie, iż prowadzone uprzednio działania w zakresie ochrony środowiska przed hałasem, w odróżnieniu od działań odnoszących się do innych komponentów środowiska, nie przynoszą zadowalających rezultatów. Zwrócono przy tym uwagę na niedostateczne zaangażowanie się zarówno rządów, jak i społeczeństw, w efektywną walkę z hałasem środowiskowym. W związku z tym, mimo zaangażowania znacznych środków finansowych, stan klima tu akustycznego ulegał systematycznemu pogorszeniu.

Ochrona środowiska przed hałasem ma swój poważny wymiar ekonomiczny, nawet dla najbardziej rozwiniętych gospodarczo państw świata. Doprowadzenie stanu klimatu akustycznego, w stosunkowo niedługim czasie, do granic wyznaczonych najbardziej nawet liberalnymi normami, nawet przez najbogatsze społeczeństwa jest, ze względów ekonomicznych, przedsięwzięciem praktycznie niemożliwym do realizacji. W tej sytuacji wartości dopuszczalnych poziomów hałasu nie mogą w pełni spełniać swej roli regulacyjnej w odniesieniu do stanu istniejącego. Muszą natomiast stanowić bezwzględnie przestrzeganą normę w odniesieniu do kształtowania klimatu akustycznego na nowo zagospodarowywanych terenach.

Istnieje zatem problem wypracow ania takiego podejścia, aby podejmowane przedsięwzięcia cechowały się efektywnością przy zachowaniu ekonomicznej racjonalności. W wielu krajach opracowano wieloletnie programy ochrony środowiska przed hałasem, uwzględniające to wymaganie. W programach tych przyjmowana jest powszechnie zasada, że w pierwszej kolejności podejmowane są przedsięwzięcia ochronne dla obszarów najbardziej zagrożonych hałasem. Natomiast rozwiązanie problemów w rejonach mniej zagrożonych hałasem, odsuwa się w czasie. Tak skonstruow any program działań, obejmujący wszystkie obszary zagrożone hałasem, pozwala na racjonalne gospodarowanie środkami finansowymi przeznaczonymi na przedsięwzięcia ochronne i sukcesywne ich przekazywanie w miarę możliwości ekonomicznych. Zróżnicowanie w czasie przyznawania środków wymaga jednak opracowania jasnych kryteriów ich przyznawania. Jednym z tych kryteriów, jest poziom progowy hałasu.

Szeroko zakrojone badania w różnych krajach Unii pozwoliły na opracowanie ośmiostopniowej skali uciążliwości hałasu (od sytuacji “dobrej” do “ekstremalnie złej”) w korelacji z wartościami poziomów hałasu drogowego, kolejowego oraz lotniczego. Fragment tej skali pokazano w poniższej tabeli.

Tabela 1. Różnice w ocenach różnego rodzaju hałasu (wybór dla zakresu największej uciążliwości):

Ocena

Równoważny poziom hałasu A, dla [dB]

Sytuacji

Komunikacji drogowej

komunikacji kolejowej

Komunikacji lotniczej

Bardzo zła

65 – 70

70 – 77

59 – 63

Ekstremalnie zła

³ 70

³ 77

³ 63

źródło: Miedema (1992): Response functions for environmental noise in residential areas. Concept. TNO, Leiden

Porównanie przyjętych w projekcie rozporządzenia wartości poziomów progowych z wartościami przyjmowanymi i akceptowanymi w krajach UE wskazuje na brak zasadniczych różnic w tym zakresie. W projekcie rozporządzenia natomiast przyjęto poziomy progowe wspólne dla hałasu drogowego i kolejowego w wysokości 75 dB (między 70 dB dla hałasu drogowego i 77 dB dla hałasu kolejowego). Natomiast dla hałasu lotniczego wartością progową jest poziom 65 dB (por. 63 dB w tabeli 1).

Wartości poziomów progowych uwzględniają nie tylko wpływ hałasu na człowieka, lecz także – aspekt ekonomiczny. Im przyjęte zostaną niższe poziomy progowe - tym więcej zadań należy realizować w pierwszej kolejności. Przykładowo w prawodawstwie niemieckim obowiązują tzw. graniczne poziomy imisji (odpowiedniki poziomów progowych w niniejszym rozporządzeniu), po przekroczeniu których podejmuje się działania techniczne w zakresie ochrony środowiska przed hałasem. Dla zabudowy mieszkaniowej wartościami granicznymi imisji są:

 

 

Tabela 2

Lp.

Rodzaj budowli lub zagospodarowania

Wartość graniczna imisji hałasu w okresie [dB/A]

 

Przestrzennego terenu

dnia

nocy

1

Osiedla mieszkaniowe

70

60

2

Centra miast, wsie (zabudowa wiejska)

72

62

3

Tereny przemysłowe

75

65

Jak widać podstawową wartością poziomu granicznego (progowego) dla zabudowy mieszkaniowej jest poziom 70 - 72 dB. Przyjęcie takich kryteriów, niewątpliwie bardziej restrykcyjnych, spowodowałoby w naszym Kraju, wg wstępnych oszacowań, zwiększenie liczby przypadków niezbędnych do rozpatrzenia w pierwszej kolejności z ok. 5% do ponad 15%.

Należy zaznaczyć, iż projekt rozporządzenia uwzględnia propozycje z projektów oficjalnych dokumentów UE, dotyczących przygotowywania Dyrektywy d/s oceny i zarządzania hałasem w środowisku. Zaproponowano tam, by poszczególne państwa, w zależności od swych możliwości technicznych i ekonomicznych przyjęły jeden z zestawów kryteriów oceny hałasu w środowisku, oznaczony w tabeli 3 jako opcje 1, 2, 3.

Tabela 3

Wartość poziomu zagrożenia w dB

Opcja

Klasa

Ruch kolejowy

Ruch drogowy

Ruch lotniczy

1

A

<45

<45

<40

 

B

45-65

45-60

40-55

 

C

>65

>60

>55

         

2

A

<50

<50

<45

 

B

50-75

50-65

45-60

 

C

>75

>65

>60

         

3

A

<60

<55

<50

 

B

60-80

55-70

50-65

 

C

>80

>70

>65

 

 

Należy zauważyć, iż obowiązujące w Polsce dopuszczalne poziomy odnoszą się do kryteriów przypisanych opcji 2.

Natomiast poziomy progowe, wyznaczające tereny zagrożone hałasem odpowiadają opcji 3, przy klasie zagrożenia C (z uwzględnieniem wspólnego kryterium dla hałasu drogowego i kolejowego, przyjętego jako średnia).

Przyjęcie powyższego rozporządzenia nie spowoduje ujemnych skutków finansowych dla budżetu państwa.